Araba Alırken Kredi mi Peşin mi: Maliyet Hesabı
Kısa cevap: Taşıt kredisi mi peşin alım mı sorusunun tek bir doğru yanıtı yok; karar, kredinin efektif yıllık maliyeti ile elinizdeki paranın vergi sonrası net getirisi arasındaki farka bağlıdır. Net getiri, kredinin tüm masraflar dâhil efektif faizinden yüksekse krediyle almak matematiksel olarak daha ucuzdur; düşükse peşin ödeme kazanır. Aradaki fark yıllık 2-3 puandan azsa karar artık maliyet değil risk ve likidite tercihidir. Peşin alımda elde edilen nakit indirimi de bu dengeyi tek başına çevirebilecek büyüklükte olabilir.
Karşılaştırmayı doğru kurmak: başabaş oranı
İki seçeneği kıyaslarken aracın fiyatı, amortismanı, yakıt ve bakım gideri her iki senaryoda da aynıdır; bunları hesaba katmak sadece gürültü yaratır. Farklılaşan tek şey paranın nerede durduğudur:
- Peşin senaryo: Nakit araca gider, faiz ödenmez, ancak paranın getirisinden vazgeçilir (fırsat maliyeti).
- Kredi senaryosu: Nakit yatırımda kalır, getiri üretir; buna karşılık faiz, vergi ve masraf ödenir.
Başabaş kuralı basittir: net yatırım getirisi = kredinin efektif maliyeti. Dikkat edilmesi gereken nokta, kredi taksit ödendikçe yatırımdaki bakiyenin de erimesidir. Yani "yıllık %40 getiri × 300.000 TL" gibi kaba bir hesap yanıltır; ortalama bakiye vade boyunca yarıya yakın düşer. Bu yüzden karşılaştırma tutar üzerinden değil oran üzerinden yapılmalı, tutar farkı ise ay ay simülasyonla bulunmalıdır.
Kredinin gerçek maliyeti taksitten büyüktür
Bankanın ilan ettiği aylık faiz, ödediğiniz maliyetin tamamı değildir. Toplam yükü çıkarırken şu kalemler eklenir:
| Kalem | Etkisi |
|---|---|
| Faiz üzerindeki yasal v
Faydalı bağlantılar
Yatırım Fonu Seçerken Bakılacak Beş ÖlçütGider oranı, karşılaştırma ölçütü ve fon büyüklüğü gibi kriterlerle fonları elemenin yolunu anlatır.
Birikim Araçlarında Vergi ve Stopaj RehberiFarklı yatırım araçlarındaki vergilendirmenin net getiriyi nasıl değiştirdiğini örneklerle karşılaştırır.
Yüksek Enflasyonda Birikim Nasıl KorunurEnflasyona endeksli araçlar ile sabit getirili ürünlerin reel getirisini yan yana koyar.
Banka Masrafları: Hesap İşletim ve EFT Ücretleri KıyasıŞubeli ve dijital bankaların yıllık masraf yükünü tipik kullanım senaryolarıyla hesaplar.
İlk Maaşta Para Yönetimi: Öğrenciden Çalışana GeçişDüşük gelirle birikime başlamak için harcama sıralaması ve hesap kurgusu önerileri sunar.
Kredi Yapılandırma ve Borç Transferi Ne Zaman MantıklıYeniden yapılandırma ile başka bankaya taşıma seçeneklerini toplam maliyet üzerinden karşılaştırır.
Kıyas Bütçe, kredi, mevduat, kart ve yatırım seçeneklerini yan yana koyarak değerlendiren bağımsız bir kişisel finans yayınıdır. Amacımız, karar öncesi ihtiyacınız olan sayıları sade bir dille önünüze sermek. © 2026 Kıyas Bütçe |